Echo serca, nazywane też m.in. echokardiografią, USG serca lub UKG, to badanie diagnostyczne, w którym wykorzystuje się technikę ultrasonograficzną, prezentację B, prezentację M, doppler kolorowy, doppler ciągły, doppler pulsacyjny, doppler tkankowy i inne techniki. Pozwala na uzyskanie obrazu struktur serca a także ocenę czynnościową: kurczliwość jam serca, ocenę zastawek serca, przecieków wewnątrzsercowych takich jak ASD, PFO i innych patologii.
Echo serca jest podstawowym narzędziem diagnostyki kardiologicznej w chorobach serca i układu krążenia. Najczęściej wykonywane jest USG serca przezklatkowe (przez klatkę piersiową). Jest nieinwazyjne, bezpieczne i bezbolesne. Można je wielokrotnie powtarzać. Echokardiograficzne badania przezklatkowe są elementem diagnostyki chorób układu sercowo-naczyniowego, monitorowania ich przebiegu i oceny rokowania. Można też (w warunkach szpitalnych) wykonać echo serca przezprzełykowe a także obciążeniowe (wysiłkowe i tzw. próbę dobutaminową).
Co to jest echo serca?
Podczas badania głowica aparatu echokardiograficznego emituje ultradźwięki (fale dźwiękowe o dużych częstotliwościach niesłyszalnych dla ucha ludzkiego). Na podstawie powracających do głowicy ultradźwięków odbitych od tkanki powstaje obraz („echo”) serca. Można go w dowolnym momencie zapisać na papierze lub w formie wideo.
Wskazania do zrobienia USG serca
Ultrasonografia serca służy też monitorowaniu przebiegu chorób układu krążenia i ocenie skuteczności terapii.
Wskazaniem do echa serca są m.in.:
- nadciśnienie tętnicze
- choroba wieńcowa
- stan po zawale serca
- migotanie przedsionków
- zaburzenia rytmu serca
- wady serca
- obrzęki
- choroby innych narządów z zajęciem serca
- wykluczenie sercowych przyczyn dolegliwości z powodu innych chorób
- ocena w trakcie chemioterapii chorób nowotworowych
- cukrzyca
- choroby nerek
- choroby płuc
- przebyty udar mózgu
- planowane operacje o podwyższonym ryzyku
Przygotowanie do badania echa serca
Do przezklatkowego UKG serca, które jest najczęściej wykonywane w przychodniach, nie trzeba się przygotowywać. Pora dnia nie ma znaczenia, nie trzeba również przestrzegać żadnej diety.
W przypadku echokardiografii obciążeniowej lekarz określi szczególne przygotowanie (związane z przyjęciem określonych leków), a w przypadku echokardiografii przezprzełykowej pacjent musi być na czczo, a przez dobę wcześniej nie może spożywać alkoholu.
Jak przebiega echokardiografia?
Pacjent kładzie się na lewym boku, z lewą ręką pod głową. Prawą rękę układa wzdłuż tułowia. Następnie osoba wykonująca echo serca przykłada do klatki piersiowej głowicę ultradźwiękową aparatu z żelem.
Dzięki odpowiedniemu dociśnięciu głowicy i poruszaniu nią uzyskuje się optymalne obrazy serca. W niektórych przypadkach UKG serca wykonywane jest z użyciem tzw. kontrastu, który wstrzykuje się do żyły pacjenta. Obrazy z echokardiografii są zapisywane w postaci cyfrowej, nagrań wideo, ewentualnie zdjęć, w celu późniejszych porównań.
Ile trwa badanie echo serca?
Echokardiografia przezklatkowa i echokardiografia z dopplerem trwa zazwyczaj od 15 do 30 minut. Echo serca przezprzełykowe to czas ok 10-15 minut. Natomiast echo serca obciążeniowe trwa od 30 do 60 minut.
Echo serca badanie innymi metodami
Czy echo serca jest bezpieczne i bezbolesne?
Tak, echo serca jest badaniem całkowicie bezpiecznym, bezbolesnym i nieinwazyjnym. Wykorzystuje fale ultradźwiękowe, dzięki czemu może być wykonywane wielokrotnie bez ryzyka dla zdrowia.
Jak przygotować się do badania echo serca?
Do standardowego echa serca przez klatkę piersiową nie trzeba się specjalnie przygotowywać – nie jest wymagane bycie na czczo ani stosowanie diety. W przypadku innych rodzajów badania (np. przezprzełykowego) lekarz może zalecić odpowiednie przygotowanie.
Ile trwa badanie echo serca?
Badanie echo serca trwa zazwyczaj od 15 do 30 minut. Czas może się różnić w zależności od rodzaju badania oraz zakresu diagnostyki.